آثار توبه واقعی

 

گناهان انسان هرچقدر هم که بزرگ و فراوان باشد، با توبة واقعی بخشیده می‌شود.

 مغفرت و رحمت الهی و آمرزش همة گناهان، در قرآن کریم به روشنی بیان شده و مورد تأکید قرار گرفته است :

«قُلْ یا عِبادِیَ الَّذینَ أَسْرَفُوا عَلی‏ أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ یَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمیعاً إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحیمُ» [1]

بگو: اى بندگان من که بر خویشتن زیاده‏روى روا داشته‏اید، از رحمت خدا نومید مشوید. در حقیقت، خدا همة گناهان را مى‏آمرزد، که او خود آمرزنده مهربان است.

سیری در سیرة اهل بیت«علیهم السلام» و نگرشی به‌شیوة برخورد آن بزرگواران با گناه‌کارانِ نادم و پشیمان، به روشنی حاکی از بخشش و آمرزش گناهان انسان، پس از توبه است.

 روایات و حکایات فراوانی شاهد این ادّعا است:

به عنوان مثال، شخصی به نزد پیامبر اکرم«صل الله علیه و آله و سلم» آمد و گفت: زنی فرزند خود را کشته است، آیا راهی برای توبة او وجود دارد؟ پیامبر فرمودند: قسم به کسی که جان محمّد در دست او است، خداوند توبة او را قبول می‌کند و او را عفو می‌فرماید. سپس افزودند:

«إِنَّ بَابَ التَّوْبَةِ مَفْتُوحٌ مَا بَیْنَ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ وَ إِنَّ التَّائِبَ مِنَ الذَّنْبِ کَمَنْ لَا ذَنْبَ لَه»[2]

باب توبه از بین مشرق تا مغرب گشاده است و کسی که از گناه توبه کند، مانند کسی است که گناهی ندارد.

امام صادق«علیه السلام» نیز در روایتی ‌فرمودند:

«إِذَا تَابَ الْعَبْدُ الْمُؤْمِنُ تَوْبَةً نَصُوحاً أَحَبَّهُ اللَّهُ فَسَتَرَ عَلَیْهِ فِی الدُّنیَا وَ الْآخِرَة»

زمانى که بنده‏اى «توبه نصوح» کند، خداوند او را دوست داشته و عیبش را در دنیا و آخرت‏ مى‏پوشاند.

راوی می‌گوید: به آن حضرت عرض کردم چگونه خداوند عیوب بنده را مى‏پوشاند؟ فرمودند:

«یُنْسِی مَلَکَیْهِ مَا کَتَبَا عَلَیْهِ مِنَ الذُّنُوبِ وَ أَوْحَى إِلَى جَوَارِحِهِ اکْتُمِی عَلَیْهِ ذُنُوبَهُ وَ أَوْحَى إِلَى بِقَاعِ الْأَرْضِ اکْتُمِی عَلَیْهِ مَا کَانَ یَعْمَلُ عَلَیْکِ مِنَ الذُّنُوبِ فَیَلْقَی اللَّهَ حِینَ یَلْقَاهُ وَ لَیْسَ شَیْ‏ءٌ یَشْهَدُ عَلَیْهِ بِشَیْ‏ءٍ مِنَ الذُّنُوبِ» [3]

خداوند گناهانش را از یاد دو فرشته موکلش برده و به جوارحش وحى مى‏کند که گناهان او را بپوشانند و به قطعات زمین وحى مى‏کند، گناهانى که بر روى آنها انجام داده است پوشیده دارند، و لذا خداوند را در حالى در روز حساب ملاقات مى‏کند که چیزى بر علیه او در باره گناهان شهادت ندهد.

بنابراین هرچه گناه بزرگ و فراوان باشد، با توبه بخشیده می‌شود. پیش از این در توضیح این‌که پذیرش توبه هم هیچ شرطی ندارد،‌ آوردیم که قوم حضرت یونس«علیه السلام» با اینکه خداوند را نافرمانی کردند و یونس پیامبر«علیه السلام»  را اذیّت نمودند و موانع بسیاری برای رسالت وی فراهم آوردند، ولی همین که آثار عذاب الهی هویدا شد و آنان حقیقتاً توبه کردند، پذیرفته شد و موجب گردید که خداوند رحمان و رحیم، آن قوم را ببخشد و عذاب خوارکنندة دنیا را از آنان بردارد و تا زمان اجل طبیعی، به آنان مهلت و حیات مجدّد عطا فرماید.[4]

 


پی نوشت ها :

[1]. زمر / 53

2. جامع الأخبار، ص 88

3. الکافی، ج 2، ص 436

4. یونس /